Yazarken kelimeleri doğru kullanmak ve cümleleri doğru biçimde oluşturmak, anlatmak istediklerimizin daha kolay anlaşılmasını sağlar. Yazım kuralları, Türkçeyi doğru ve düzenli kullanmamıza yardımcı olur.
Bu konuda 4. sınıf seviyesine uygun olarak büyük harflerin kullanımı, “de” ve “ki”nin yazımı, “mi” soru ekinin yazımı, sayıların yazımı, birleşik ve ayrı yazılan kelimeler, kısaltmalar ve satır sonuna sığmayan kelimelerin yazımı üzerinde duracağız.
1. Büyük Harflerin Kullanıldığı Yerler
Türkçede bazı kelimeler cümle içinde büyük harfle başlar.
Cümlenin İlk Kelimesi
Her cümlenin ilk kelimesi büyük harfle başlar.
Doğru:
Bugün okula gittim.
Annem yemek hazırladı.
Yanlış:
bugün okula gittim.
2. Özel İsimler Büyük Harfle Başlar
Kişi, şehir, ülke, millet, dil ve bazı coğrafi yer adları gibi özel isimlerin ilk harfi büyük yazılır.
Örnekler:
- Ahmet
- Zeynep
- Türkiye
- Gaziantep
- Ankara
- Karkamış
- Türkçe
- Fırat Nehri
Örnek Cümle:
Mert, Gaziantep’te yaşıyor.
Ayşe Türkçe dersini çok seviyor.
3. Bayram ve Özel Gün Adları
Bayram ve belirli günlerin adları büyük harfle başlar.
Örnek:
- Cumhuriyet Bayramı
- Ramazan Bayramı
- Kurban Bayramı
- 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı
- 19 Mayıs Atatürk’ü Anma, Gençlik ve Spor Bayramı
- 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı
Örnek:
23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı’nı coşkuyla kutladık.
4. Tarihlerin Yazımı
Belirli bir tarihi oluşturan ay ve gün adları büyük harfle başlayabilir.
Örnek:
29 Ekim 1923
23 Nisan 1920
Ancak belirli bir tarih bildirmeyen ay adları küçük harfle yazılır.
Bu yıl nisan ayında tatile çıkacağız.
Burada belirli bir tarih olmadığı için nisan küçük yazılır.
5. Şehir ve Ülke Adları
Şehir ve ülke adları özel isim olduğu için büyük harfle başlar.
Doğru:
Türkiye
Gaziantep
Ankara
Almanya
Yanlış:
türkiye
gaziantep
ankara
6. “de” ve “da”nın Yazımı
Türkçede “de” ve “da” iki farklı şekilde kullanılabilir.
Bu konu öğrencilerin en çok karıştırdığı yazım kurallarından biridir.
Bağlaç Olan “de / da”
Cümleye “dahi, ayrıca” anlamı katıyorsa ayrı yazılır.
Örnek:
Ben de sizinle geleceğim.
Buradaki “de” yerine “dahi” diyebiliriz:
Ben dahi sizinle geleceğim.
Bu nedenle ayrı yazılır.
Diğer örnekler:
- Ali de bizimle geldi.
- Sen de kitap okuyabilirsin.
- Annem de pikniğe gelecek.
- Ben de seni bekledim.
“de / da”yı Nasıl Anlarız?
Cümledeki de/da kelimesini çıkaralım.
Ben de okula gideceğim.
→ Ben okula gideceğim.
Cümlenin temel anlamı bozulmadı.
Bu durumda de ayrı yazılır.
7. Bulunma Hâl Eki Olan “-de / -da”
Bir varlığın nerede bulunduğunu bildiriyorsa kelimeye bitişik yazılır.
Örnek:
Kitap çantada.
Ali okulda.
Kalem masada.
Çocuklar bahçede oynuyor.
Buradaki “-da/-de” ekleri kelimeden ayrı yazılmaz.
Karşılaştıralım
Ayrı:
Ben de geliyorum.
→ “Ben de” = Ben de ayrıca.
Bitişik:
Ben evdeyim.
→ “Evde” = Nerede? Evde.
8. “ki”nin Yazımı
“Ki” de Türkçede bazen ayrı, bazen bitişik yazılır.
Bağlaç Olan “ki”
Cümlede bağlama görevi yapan ki ayrı yazılır.
Örnek:
Biliyorum ki başarılı olacaksın.
Öyle güzel konuştu ki herkes onu dinledi.
Duydum ki yarın geliyormuş.
Bitişik Yazılan “-ki”
Bir isme bağlanarak aitlik veya bulunma anlamı oluşturuyorsa bitişik yazılabilir.
Örnek:
evdeki kitap
çantadaki kalem
masadaki defter
dünkü ders
Buradaki “-ki” kelimeye bitişiktir.
9. “mi” Soru Ekinin Yazımı
mı, mi, mu, mü soru eki her zaman ayrı yazılır.
Doğru:
Sen de gelecek misin?
Kitabı okudun mu?
Hava soğuk mu?
Beni gördün mü?
Yanlış:
Geldinmi?
Okudunmu?
Soğukmu?
Dikkat!
“mi” ayrı yazılır ancak kendisinden sonra gelen ekler “mi”ye bitişebilir.
Örnek:
Gelecek misiniz?
Okuyor musun?
10. Sayıların Yazımı
Sayılar metin içinde hem rakamla hem yazıyla gösterilebilir.
Örnek:
5 kitap
10 öğrenci
25 lira
Cümle içinde sayıların yazıyla yazılması da mümkündür:
Beş öğrenci yarışmaya katıldı.
On kitap aldım.
11. Saatlerin Yazımı
Saatler genellikle rakamlarla gösterilir.
Örnek:
Saat 08.30’da okulda olacağım.
Ders 09.00’da başlayacak.
12. Kısaltmalar
Bazı uzun kelime veya kelime gruplarının daha kısa biçimde yazılmasına kısaltma denir.
Örnek:
- Türkiye Cumhuriyeti → T.C.
- Türk Dil Kurumu → TDK
- Türkiye Büyük Millet Meclisi → TBMM
- Profesör → Prof.
- Doktor → Dr.
Örnek:
Dr. Ahmet Bey hastaneye gitti.
13. Sayılara Gelen Eklerin Yazımı
Rakamlarla yazılan sayılara gelen ekler kesme işaretiyle ayrılır.
Örnek:
23 Nisan’ı
2026’da
5’inci
10’a
Örnek Cümle:
23 Nisan’da tören düzenlenecek.
14. Özel İsimlere Gelen Ekler
Özel isimlere gelen bazı ekler kesme işaretiyle ayrılır.
Örnek:
Ali’nin kitabı
Ankara’ya gittik.
Türkiye’de yaşıyoruz.
Gaziantep’ten geldik.
15. Birleşik ve Ayrı Yazılan Kelimeler
Bazı kelimeler ayrı, bazıları bitişik yazılır.
Örnek:
birçok → Bitişik
birkaç → Bitişik
hiçbir → Bitişik
her şey → Ayrı
bir şey → Ayrı
pek çok → Ayrı
Doğru:
Bugün birçok kitap okudum.
Birkaç arkadaşım bize geldi.
Hiçbir şeyi unutmadım.
Bana bir şey söylemek istedi.
16. “Her şey” Nasıl Yazılır?
Bu kelime çok sık yanlış yazılır.
Doğru:
Her şey
Yanlış:
Herşey
Örnek:
Her şey çok güzel olacak.
17. “Bir şey” Nasıl Yazılır?
Doğru:
Bir şey
Yanlış:
Birşey
Örnek:
Sana bir şey söyleyeceğim.
18. Satır Sonuna Sığmayan Kelimeler
Bir kelime satırın sonuna sığmadığında kelime hecelerine uygun şekilde bölünebilir.
Örnek:
ki-tap
o-kul
öğ-ren-ci
Kelimeyi rastgele bölmemeliyiz.
Etkinlik 1: Büyük Harfleri Düzelt
Aşağıdaki cümlelerde yanlış yazılan büyük harfleri düzeltiniz.
- ali bugün okula gitti.
- yaz tatilinde gaziantep’e gittik.
- türkiye çok güzel bir ülkedir.
- ayşe türkçe kitabını açtı.
- 23 nisan ulusal egemenlik ve çocuk bayramı’nı kutladık.
Etkinlik 2: “de” Ayrı mı, Bitişik mi?
Parantez içindeki “de/da”nın doğru yazımını bulunuz.
- Ben (de / de) sizinle geleceğim.
- Kitap masa(da / da) duruyor.
- Ali (de / de) yarışmaya katıldı.
- Çocuklar bahçe(de / de) oynuyor.
- Annem (de / de) bizimle gelecek.
- Kalem çanta(da / da).
Etkinlik 3: “ki” Doğru Yazalım
- Evde(ki / ki) kitap benim.
- Biliyorum(ki / ki) başarılı olacaksın.
- Masa(da ki / daki) kalemi al.
- Duydum(ki / ki) yarın geliyorsun.
- Çanta(daki / da ki) kitap kimin?
Etkinlik 4: “mi”yi Doğru Yaz
Aşağıdaki cümleleri doğru şekilde yazınız.
- Sen de gelecek misin?
- Kitabı okudunmu?
- Hava soğukmu?
- Beni gördünmü?
- Yarın bize gelecek misiniz?
Etkinlik 5: Doğru Yazımı İşaretle
Doğru olan kelimeyi seçiniz.
- (herşey / her şey)
- (birşey / bir şey)
- (birçok / bir çok)
- (birkaç / bir kaç)
- (hiçbir / hiç bir)
- (pekçok / pek çok)
Etkinlik 6: Yanlışları Bul
Aşağıdaki paragrafta bulunan yazım yanlışlarını düzeltiniz.
ali yaz tatilinde ailesiyle birlikte gaziantep’e gitti. burada birçok güzel yer gördü. ali’nin en çok sevdiği yer müzeydi. “buraya tekrar gelecek miyiz?” diye annesine sordu.
Düzeltilmiş hâli:
Etkinlik 7: Doğru mu, Yanlış mı?
Aşağıdaki ifadelerin karşısına D veya Y yazınız.
- Her şey ayrı yazılır. → ___
- Birçok ayrı yazılır. → ___
- “Ben de geliyorum.” cümlesinde “de” ayrı yazılır. → ___
- “Evde oturuyorum.” cümlesindeki “-de” bitişik yazılır. → ___
- “Geldinmi?” doğru yazımdır. → ___
- “Geldin mi?” doğru yazımdır. → ___
- Özel isimler küçük harfle başlar. → ___
- Cümlelerin ilk kelimesi büyük harfle başlar. → ___
Etkinlik 8: Cümleleri Düzelt
Aşağıdaki cümlelerdeki yazım yanlışlarını düzeltiniz.
1.
mehmet de bizimle ankara’ya gelecek.
2.
bu gün hava çok güzel.
3.
herşey yolunda gidiyor.
4.
sen kitabını getirdinmi?
5.
gaziantep türkiye’nin önemli şehirlerinden biridir.
4. Sınıf Türkçe Yazım Kuralları Testi
1. Aşağıdakilerden hangisi doğru yazılmıştır?
A) ali bugün geldi.
B) Ali bugün geldi.
C) ali Bugün geldi.
D) Ali bugün geldi
2. Aşağıdakilerden hangisinin yazımı doğrudur?
A) herşey
B) her şey
C) her-şey
D) herşey
3. Hangisinde “de” doğru yazılmıştır?
A) Bende seninle geleceğim.
B) Ben de seninle geleceğim.
C) Ben de seninle gelecegim.
D) Ben de seninle geleceğim.
4. Hangisinde “-de” doğru kullanılmıştır?
A) Ev de oturuyorum.
B) Evde oturuyorum.
C) Evdeoturuyorum.
D) Ev deoturuyorum.
5. Hangisinin yazımı doğrudur?
A) Geldinmi?
B) Geldin mi?
C) Geldinmi ?
D) Geldin mi
6. Aşağıdakilerden hangisi doğru yazılmıştır?
A) bir şey
B) birşey
C) bir-şey
D) birsey
7. Hangisi doğru yazılmıştır?
A) bir çok
B) birçok
C) bir-çok
D) birçok
8. Aşağıdakilerden hangisi doğru yazılmıştır?
A) Gaziantep
B) gaziantep
C) GAZİANTEP
D) Gaziantep’
9. “Biliyorum ki başarılı olacaksın.” cümlesinde “ki” nasıl yazılmıştır?
A) Yanlış
B) Doğru, ayrı
C) Doğru, bitişik
D) Kesme işaretiyle
10. “Çantadaki kalem benim.” cümlesinde “-ki” nasıl yazılmıştır?
A) Ayrı
B) Bitişik
C) Kesme işaretiyle
D) Yazılmaz
11. Aşağıdakilerden hangisi özel isimdir?
A) okul
B) kitap
C) Gaziantep
D) öğretmen
12. Hangisinin yazımı yanlıştır?
A) birkaç
B) birçok
C) hiçbir
D) herşey
13. “Ali’nin kitabı masada.” cümlesinde kesme işareti neden kullanılmıştır?
A) Cümle bittiği için
B) Özel isme ek geldiği için
C) Soru sorulduğu için
D) Kelime uzadığı için
14. Hangisi doğru yazılmıştır?
A) Türkiye’de yaşıyorum.
B) türkiye’de yaşıyorum.
C) Türkiye de yaşıyorum.
D) türkiyede yaşıyorum.
15. Hangisinde yazım yanlışı vardır?
A) Ben de geleceğim.
B) Kitap masada.
C) Sen de gelir misin?
D) Bende geleceğim.
Cevap Anahtarı
- B
- B
- B
- B
- B
- A
- B
- A
- B
- B
- C
- D
- B
- A
- D
Yazım Kuralları Kısa Özet
Büyük harf
Cümle başları ve özel isimler büyük harfle başlar.
Ali, Gaziantep’e gitti.
“de/da”
Bağlaçsa ayrı:
Ben de geliyorum.
Bulunma ekiyse bitişik:
Evde oturuyorum.
“ki”
Bağlaçsa ayrı:
Biliyorum ki gelecek.
Ekse bitişik:
Evdeki kitap.
“mi”
Her zaman ayrı yazılır.
Geldin mi?
Birleşik kelimeler
birçok, birkaç, hiçbir → Bitişik
bir şey, her şey, pek çok → Ayrı
Özel isimlere gelen ekler
Ankara’ya, Türkiye’de, Ali’nin
Akılda Kalması İçin
“Ben de” → ayrı
“Evde” → bitişik
“Geldin mi?” → ayrı
“Evdeki” → bitişik
“Her şey” → ayrı
“Birçok” → bitişik
“Ali’nin” → kesme işareti
“Gaziantep” → büyük harf
