3. Sınıf Matematik Veri Hazırlama
Veri Nedir?
Bir konu hakkında bilgi edinmek amacıyla topladığımız bilgilere veri denir.
Örneğin sınıfımızdaki öğrencilerin en sevdiği meyveleri öğrenmek istiyoruz. Arkadaşlarımıza sorular sorarak elde ettiğimiz cevaplar birer veridir.
Örnek:
“En sevdiğin meyve hangisidir?”
- Elma
- Muz
- Çilek
- Portakal
Arkadaşlarımızın verdiği cevapları kaydedersek veri toplamış oluruz.
Veri Nasıl Toplanır?
Veri toplamak için öncelikle neyi öğrenmek istediğimize karar veririz.
Daha sonra bu konuyla ilgili sorular sorar ve cevapları kaydederiz.
Veri toplama basamakları
- Araştıracağımız konuyu belirleriz.
- Bir soru oluştururuz.
- İnsanlardan veya çevremizden bilgi toplarız.
- Topladığımız bilgileri kaydederiz.
- Verileri düzenleriz.
- Sonuçları değerlendiririz.
Örnek
Bir sınıfta öğrencilerin en sevdiği spor dalını öğrenmek istiyoruz.
Sorumuz:
“En sevdiğin spor dalı hangisidir?”
Cevaplar:
- Futbol
- Basketbol
- Voleybol
- Futbol
- Basketbol
- Futbol
Bu cevapları bir tabloya aktarabiliriz.
| Spor Dalı | Öğrenci Sayısı |
| Futbol | 3 |
| Basketbol | 2 |
| Voleybol | 1 |
Tablodan en çok öğrencinin futbolu sevdiğini anlayabiliriz.
Veri Kaydetme
Topladığımız verileri unutmamak ve daha kolay incelemek için düzenli şekilde kaydetmeliyiz.
Verileri;
- Çetele tablosu,
- Sıklık tablosu,
- Liste,
- Şekil veya grafik
kullanarak gösterebiliriz.
Çetele Tablosu
Çetele işaretleri sayıları kolayca takip etmemizi sağlar.
Her dört sayıdan sonra beşinci sayı diğerlerinin üzerine çizilerek gösterilir.
Örneğin 7 öğrencinin en sevdiği hayvanlar şöyle olsun:
- Kedi
- Köpek
- Kedi
- Kuş
- Kedi
- Köpek
- Kedi
| Hayvan | Çetele | Sayı |
| Kedi | ` | |
| Köpek | ` | |
| Kuş | ` | ` |
Böylece verileri daha kolay okuyabiliriz.
Veri Toplama Örneği
Bir sınıfta öğrencilerin okula nasıl geldiklerini araştıralım.
Soru:
“Okula gelirken hangi ulaşım aracını kullanıyorsun?”
Cevaplar:
- Servis
- Yürüyerek
- Servis
- Otomobil
- Yürüyerek
- Servis
- Bisiklet
- Servis
Verileri düzenlediğimizde:
| Ulaşım Şekli | Öğrenci Sayısı |
| Servis | 4 |
| Yürüyerek | 2 |
| Otomobil | 1 |
| Bisiklet | 1 |
Bu tabloya göre en fazla kullanılan ulaşım şekli servistir.
Etkinlik 1: Verileri Toplayalım
Aşağıdaki soruyu sınıf arkadaşlarınıza sorunuz.
“En sevdiğin meyve hangisidir?”
Cevapları aşağıdaki tabloya yazınız.
| Meyve | Öğrenci Sayısı |
| Elma | |
| Muz | |
| Çilek | |
| Portakal |
Soruları cevaplayınız:
- En çok sevilen meyve hangisidir?
- En az sevilen meyve hangisidir?
- Elmayı kaç öğrenci seçmiştir?
- Muz ve çileği seçen öğrencilerin toplamı kaçtır?
Etkinlik 2: Çetele Tablosu Oluşturalım
Bir grup öğrencinin sevdiği renkler aşağıdaki gibidir:
Kırmızı – Mavi – Sarı – Mavi – Kırmızı – Yeşil – Mavi – Kırmızı – Sarı – Mavi
Bu verilere göre çetele tablosunu tamamlayınız.
| Renk | Çetele | Sayı |
| Kırmızı | ||
| Mavi | ||
| Sarı | ||
| Yeşil |
Sonuç:
En çok tercih edilen renk: __________
En az tercih edilen renk: __________
Etkinlik 3: Doğru Soruyu Bul
Aşağıdaki araştırmalar için uygun soruları yazınız.
1. Sınıftaki öğrencilerin en sevdiği çizgi filmi öğrenmek istiyoruz.
Sorumuz:
________________________________________
2. Öğrencilerin okula geliş şekillerini öğrenmek istiyoruz.
Sorumuz:
________________________________________
3. Arkadaşlarımızın en sevdiği meyveyi öğrenmek istiyoruz.
Sorumuz:
________________________________________
Etkinlik 4: Verileri İnceleyelim
Bir sınıfta öğrencilerin en sevdiği hayvanlar aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.
| Hayvan | Öğrenci Sayısı |
| Kedi | 8 |
| Köpek | 6 |
| Kuş | 3 |
| Balık | 5 |
Soruları cevaplayınız.
- En çok sevilen hayvan hangisidir?
- En az sevilen hayvan hangisidir?
- Kedi ile köpeği seçenlerin toplamı kaçtır?
- Kuş ile balık arasındaki fark kaçtır?
- Toplam kaç öğrenci araştırmaya katılmıştır?
Mini Değerlendirme Testi
1. Aşağıdakilerden hangisi veriye örnektir?
A) Mavi
B) Sınıftaki öğrencilerin en sevdiği renkler
C) Kalem
D) Kitap
2. Veri toplarken aşağıdakilerden hangisini yapmamız gerekir?
A) Rastgele cevaplar vermek
B) Sorular sorup cevapları kaydetmek
C) Verileri silmek
D) Cevapları değiştirmek
3. Bir sınıfta öğrencilerin en sevdiği meyveler araştırılıyor. Aşağıdaki sorulardan hangisi uygundur?
A) Bugün hava nasıl?
B) Kaç yaşındasın?
C) En sevdiğin meyve hangisidir?
D) Okula saat kaçta geldin?
4. Bir araştırmada 7 öğrenci futbolu, 4 öğrenci basketbolu, 3 öğrenci voleybolu seçmiştir.
En çok tercih edilen spor hangisidir?
A) Voleybol
B) Basketbol
C) Futbol
D) Hepsi
5. Yukarıdaki verilere göre toplam kaç öğrenci araştırmaya katılmıştır?
A) 10
B) 12
C) 14
D) 16
6. Bir araştırmada;
Kedi: 5
Köpek: 8
Kuş: 3
olduğuna göre en az tercih edilen hayvan hangisidir?
A) Kedi
B) Köpek
C) Kuş
D) Hepsi
Cevap Anahtarı
Etkinlik 4:
- Kedi
- Kuş
- 14
- 2
- 22
Mini Değerlendirme Testi:
- B
- B
- C
- C
- C
- C
Kısaca Öğrendiklerimiz
- Veri, bir araştırma sonucunda elde edilen bilgilerdir.
- Veri toplamak için uygun sorular sorarız.
- Topladığımız verileri düzenli şekilde kaydederiz.
- Verileri tablo ve çetele kullanarak gösterebiliriz.
- Tablolar sayesinde hangi seçeneğin daha fazla veya daha az tercih edildiğini kolayca anlayabiliriz.
Unutma: Araştırma yaparken önce neyi öğrenmek istediğimize karar verir, sonra uygun bir soru sorar ve cevapları düzenli biçimde kaydederiz.
