4.Sınıf Matematik Veri Toplama ve Sütun Grafiği Konu Anlatımı (2026-2027) | Örnekler, Etkinlikler, Test Soruları ve Cevap Anahtarı

4. Sınıf Matematik Veri Toplama ve Sütun Grafiği Konu Anlatımı (2026-2027) | Örnekler, Etkinlikler, Test Soruları ve Cevap Anahtarı
5. sınıf matematik dersinde veri toplama ve sütun grafiği konusu, bilgileri düzenli şekilde toplama, tabloya aktarma ve grafiklerle gösterme becerisi kazandırır. Günlük hayatta anket sonuçları, sınıf mevcudu, hava durumu gibi birçok yerde kullanılır. Bu kapsamlı konu anlatımında veri nedir, nasıl toplanır, sıklık tablosu, sütun grafiği okuma ve çizme, problem çözme, bol çözümlü örnekler, etkinlikler ve test sorularını detaylı olarak inceleyeceğiz.

Veri Nedir?

Belirli bir konuda toplanan bilgilere veri denir.
Örnek: Sınıftaki öğrencilerin en sevdiği meyveler, bir haftalık hava durumu, öğrencilerin boyları gibi bilgiler veridir.

Veri Toplama Yöntemleri

Veri toplamanın en yaygın yolları:

• Anket yapmak
• Gözlemlemek
• Soru sormak
• Saymak

Toplanan veriler genellikle sıklık tablosu haline getirilir.

Sıklık Tablosu

Verilerin kaç kez tekrar ettiğini gösteren tablodur.

Örnek:
Bir sınıfta öğrencilerin en sevdiği renkler sorulmuş ve şu sonuçlar çıkmıştır:

Renk	Öğrenci Sayısı
Kırmızı	8
Mavi	12
Yeşil	5
Sarı	7

Sütun Grafiği Nedir?

Verileri dikey veya yatay sütunlar halinde gösteren grafik türüdür.
Her sütunun yüksekliği, o verinin sıklığını (kaç tane olduğunu) gösterir.

Sütun Grafiği Okuma

Grafikte:

• En yüksek sütun en çok olan veriyi gösterir.
• En kısa sütun en az olan veriyi gösterir.
• Sütunların yükseklik farkına bakarak karşılaştırma yapılır.

Örnek:
Yukarıdaki renk tablosuna göre çizilmiş sütun grafiğinde en yüksek sütun “Mavi” olur (12 öğrenci).

Sütun Grafiği Çizme Adımları

1. Verileri sıklık tablosuna yaz.
2. Yatay eksene (alt kısım) kategorileri yaz (renk, meyve vb.).
3. Dikey eksene (yan kısım) sayıları yaz (0, 2, 4, 6…).
4. Her kategori için uygun yükseklikte sütun çiz.
5. Grafiğe başlık koy.

Problem Çözme

Örnek Problem 1
Bir sınıfta öğrencilerin en sevdiği sporlar sorulmuş ve şu sonuçlar alınmıştır:

Spor	Öğrenci Sayısı
Futbol	14
Basketbol	9
Voleybol	6
Yüzme	11

Buna göre en çok tercih edilen spor hangisidir?
Cevap: Futbol (14 kişi)

Örnek Problem 2
Yukarıdaki tabloya göre toplam kaç öğrenciye soru sorulmuştur?
14 + 9 + 6 + 11 = 40 öğrenci

Örnek Problem 3
Futbol oynayan öğrenci sayısı, voleybol oynayanlardan kaç fazladır?
14 – 6 = 8 fazla

Çözümlü Örnekler

1. Bir sıklık tablosunda elma 8, armut 5, muz 12 olarak yazılmışsa en çok sevilen meyve muzdur.
2. Sütun grafiğinde en yüksek sütun en çok olan veriyi gösterir.
3. Toplam öğrenci sayısını bulmak için tüm sıklıkları toplarız.
4. İki verinin farkını bulmak için büyük sayıdan küçük sayıyı çıkarırız.

Etkinlikler

Etkinlik 1 – Sıklık Tablosu
Aşağıdaki verileri sıklık tablosuna dönüştür:
Kırmızı, Mavi, Kırmızı, Yeşil, Mavi, Mavi, Sarı, Kırmızı, Yeşil, Mavi

Etkinlik 2 – Grafik Okuma
Bir sütun grafiğinde:
Kitap 10, Defter 7, Kalem 15, Silgi 4 olarak gösterilmişse:

1. En çok olan nedir?
2. En az olan nedir?
3. Toplam kaç eşya vardır?

Etkinlik 3 – Problem
Bir sınıfta en sevilen hayvanlar:
Kedi 9, Köpek 13, Kuş 6, Balık 8

1. En çok sevilen hayvan hangisidir?
2. Kedi sevenler, kuş sevenlerden kaç fazladır?
3. Toplam kaç öğrenciye sorulmuştur?

Test Soruları

1. Verilerin kaç kez tekrar ettiğini gösteren tabloya ne ad verilir?
   A) Sütun grafiği B) Sıklık tablosu C) Alan grafiği D) Çizgi grafiği
2. Sütun grafiğinde en yüksek sütun neyi gösterir?
   A) En az olan veriyi B) En çok olan veriyi C) Toplamı D) Ortalamayı
3. Bir sıklık tablosunda elma 7, armut 4, muz 9 ise en çok sevilen meyve hangisidir?
   A) Elma B) Armut C) Muz D) Hepsi eşit
4. Futbol 12, basketbol 8, voleybol 5 ise toplam kaç öğrenci vardır?
   A) 20 B) 25 C) 30 D) 15
5. Sütun grafiği çizerken yatay eksene genellikle ne yazılır?
   A) Sayılar B) Kategoriler C) Başlık D) Birim
6. Bir grafikte kedi 10, köpek 14, kuş 6 ise köpek sevenler kuş sevenlerden kaç fazladır?
   A) 4 B) 8 C) 6 D) 10
7. Veri toplamanın yollarından biri değildir?
   A) Anket B) Gözlem C) Tahmin D) Sayma
8. Alanı gösteren grafik türü aşağıdakilerden hangisidir?
   A) Sütun grafiği B) Sıklık tablosu C) Her ikisi D) Hiçbiri
9. Bir sıklık tablosunda toplam 30 öğrenci vardır. Kırmızı 8, mavi 12 ise diğer renkleri seçen kaç kişidir?
   A) 8 B) 10 C) 12 D) 14
10. Sütun grafiğinde sütunların yüksekliği neye göre değişir?
    A) Rengine B) Sıklığına C) Başlığına D) Şekline

Cevap Anahtarı

1. B
2. B
3. C
4. B
5. B
6. B
7. C
8. A
9. B
10. B

Sık Yapılan Hatalar

• Sıklık tablosu ile sütun grafiğini karıştırmak
• Toplamı yanlış hesaplamak
• Grafikte en yüksek sütunu yanlış okumak
• Kategorileri eksik yazmak
• Dikey eksendeki sayıları yanlış yerleştirmek

Konu Özeti

Bu konuda öğrendiklerimiz:

• Veri nedir ve nasıl toplanır
• Sıklık tablosu oluşturma
• Sütun grafiği okuma ve çizme
• Verileri karşılaştırma ve problem çözme
• Bol çözümlü örnekler, etkinlikler ve testler

Veri toplama ve sütun grafiği, matematikte ilerleyen yıllarda da çok kullanılacak temel bir konudur. Bu konuyu iyi öğrenen öğrenciler istatistik konularında daha başarılı olur. Bol pratik yapmayı unutma!

Başarılar dileriz. Eğitim Ailem olarak her zaman yanındayız.